Καρδιαγγειακός κίνδυνος σε νεαρούς άνδρες: Η πρόληψη πρέπει να ξεκινά πολύ νωρίτερα

Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος σε νεαρούς άνδρες φαίνεται ότι αυξάνεται νωρίτερα απ’ όσο πίστευαν πολλοί γιατροί και ασθενείς, σύμφωνα με νέα ανάλυση από τη μακροχρόνια μελέτη CARDIA. Τα δεδομένα δείχνουν ότι οι διαφορές ανδρών-γυναικών στην καρδιαγγειακή νόσο αρχίζουν να γίνονται εμφανείς ήδη από την ηλικία των 35 ετών, πολύ πριν από τη μέση ηλικία.

Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο Journal of the American Heart Association και βασίστηκε σε 5.115 μαύρους και λευκούς άνδρες και γυναίκες ηλικίας 18 έως 30 ετών κατά την έναρξη, οι οποίοι παρακολουθήθηκαν επί περίπου 30 χρόνια στο πλαίσιο της CARDIA. Σε κάθε επανεξέταση καταγράφονταν αρτηριακή πίεση, λιπίδια και άλλοι δείκτες καρδιαγγειακής υγείας, καθώς και νέα καρδιαγγειακά συμβάματα.

Τι έδειξε η μελέτη

Το βασικό εύρημα ήταν ότι από την ηλικία των 35 ετών και μετά οι άνδρες είχαν σχεδόν διπλάσια πιθανότητα από τις γυναίκες να εμφανίσουν καρδιαγγειακή νόσο μέσα στην επόμενη δεκαετία, και αυτή η διαφορά διατηρήθηκε έως τη μέση ηλικία. Η διαφορά οφειλόταν κυρίως στη στεφανιαία νόσο και λιγότερο σε εγκεφαλικό ή καρδιακή ανεπάρκεια.

Σύμφωνα με τα δημοσιευμένα στοιχεία, έως την ηλικία των 50 ετών το 4,7% των ανδρών είχε αναπτύξει καρδιαγγειακή νόσο έναντι 2,9% των γυναικών. Για τη στεφανιαία νόσο ειδικά, το 2,5% των ανδρών είχε ήδη εμφανίσει επεισόδιο έως τα 50, έναντι 0,9% των γυναικών, οι οποίες χρειάζονταν περίπου άλλη μία δεκαετία για να φτάσουν σε αντίστοιχα ποσοστά.

Ενδιαφέρον είναι ότι το χάσμα κινδύνου παρέμεινε ακόμη και μετά τη συνεκτίμηση παραδοσιακών παραγόντων κινδύνου, όπως το κάπνισμα, η υπέρταση και ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2. Αυτό σημαίνει ότι οι συνήθεις παράγοντες κινδύνου δεν εξηγούν πλήρως γιατί οι άνδρες εμφανίζουν νωρίτερα στεφανιαία νόσο.

Γιατί έχει σημασία στην κλινική πράξη

Η νέα μελέτη ενισχύει την άποψη ότι η καρδιαγγειακή πρόληψη δεν πρέπει να περιορίζεται σε άτομα άνω των 40 ή 50 ετών. Οι ερευνητές και οι σχολιαστές της μελέτης υποστηρίζουν ότι η νεαρή ενήλικη ζωή αποτελεί κρίσιμο παράθυρο για έγκαιρη εκτίμηση κινδύνου και παρέμβαση.

Το πρόβλημα είναι ότι πολλοί κλινικοί εξακολουθούν να στηρίζονται κυρίως σε παραδοσιακούς υπολογιστές 10ετούς κινδύνου, οι οποίοι έχουν αναπτυχθεί κυρίως για μεγαλύτερες ηλικίες και ενδέχεται να υποεκτιμούν τον μελλοντικό κίνδυνο σε νεότερους ενήλικες. Παράλληλα, μη παραδοσιακοί παράγοντες όπως η λιποπρωτεΐνη(a), το οικογενειακό ιστορικό και, στις γυναίκες, οι επιπλοκές της κύησης, συχνά δεν εντάσσονται επαρκώς στην καθημερινή εκτίμηση.

Τι μπορούν να κάνουν οι νεαροί άνδρες από τώρα

Η American Heart Association προτείνει το πλαίσιο Life’s Essential 8, που περιλαμβάνει υγιεινή διατροφή, συστηματική σωματική δραστηριότητα, αποφυγή νικοτίνης, επαρκή ύπνο, έλεγχο βάρους, χοληστερόλης, σακχάρου και αρτηριακής πίεσης. Αυτοί οι οκτώ άξονες θεωρούνται βασικοί για τη διατήρηση καρδιαγγειακής υγείας από νωρίς.

Με πρακτικούς όρους, αυτό σημαίνει ότι οι νεότεροι άνδρες δεν πρέπει να περιμένουν να εμφανίσουν συμπτώματα. Ο τακτικός έλεγχος αρτηριακής πίεσης, λιπιδίων, οικογενειακού ιστορικού και μεταβολικών παραγόντων ήδη από την τρίτη δεκαετία της ζωής μπορεί να εντοπίσει αυξημένο κίνδυνο πριν εγκατασταθεί η βλάβη. Ειδικά όταν συνυπάρχουν κάπνισμα, αυξημένη LDL, παχυσαρκία ή ισχυρό οικογενειακό ιστορικό πρόωρης στεφανιαίας νόσου, η προληπτική προσέγγιση αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία.

Το βασικό μήνυμα

Η καρδιαγγειακή νόσος δεν είναι μόνο πρόβλημα της μέσης ηλικίας. Για πολλούς άνδρες, η επιτάχυνση του κινδύνου αρχίζει ήδη στα 35. Το μήνυμα της νέας μελέτης είναι σαφές: η πρόληψη πρέπει να ξεκινά νωρίτερα, πριν εμφανιστεί το πρώτο συμβάν.

Το άθρο επιμελήθηκε ο Παθολόγος Ηρακλής Αβραμόπουλος
Διευθυντής Παθολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Υγεία
Ιατρείο: Νεαπόλεως 9 Μαρούσι 15123
Τηλ: 6944881577, 210 6867060

Βιβλιογραφία

1. Freedman AA, et al. Sex Differences in Age of Onset of Premature Cardiovascular Disease in the CARDIA Study. Journal of the American Heart Association. Published online January 28, 2026.

2. Northwestern University Feinberg School of Medicine. Men’s heart attack risk climbs by mid-30s, years before women. January 27, 2026.

3. American Heart Association. Life’s Essential 8. Official guidance.

4. Buckingham C. Young men shouldn’t wait to think about heart health, study suggests. The Washington Post. March 15, 2026.