🧪 Συντηρητικά τροφίμων: Αυξάνουν πραγματικά τον κίνδυνο καρκίνου;

Τι δείχνει μια μεγάλη νέα ευρωπαϊκή μελέτη

Τα συντηρητικά τροφίμων χρησιμοποιούνται για να παρατείνουν τη διάρκεια ζωής των προϊόντων. Όμως μια νέα μεγάλη μελέτη σε περισσότερους από 100.000 ανθρώπους δείχνει ότι η συχνή κατανάλωση ορισμένων συντηρητικών σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου, και ιδιαίτερα καρκίνου του μαστού.

Η έρευνα δημοσιεύτηκε στο BMJ και βασίστηκε στη γαλλική κοόρτη NutriNet-Santé, μία από τις μεγαλύτερες βάσεις δεδομένων διατροφής στην Ευρώπη.

🧬 Τι είναι τα συντηρητικά και πού τα βρίσκουμε;

Τα συντηρητικά είναι ουσίες που:

• εμποδίζουν την ανάπτυξη μικροβίων

• αποτρέπουν την αλλοίωση και την οξείδωση

• παρατείνουν τη διάρκεια ζωής των τροφίμων

📌 Τα βρίσκουμε κυρίως σε:

• αλλαντικά (ζαμπόν, λουκάνικα)

• έτοιμα γεύματα

• βιομηχανικά γλυκά

• αναψυκτικά & αλκοολούχα ποτά

• σάλτσες, ξύδι, κονσέρβες

📊 Τι έδειξε η μελέτη με απλά λόγια

Οι ερευνητές παρακολούθησαν 105.000 άτομα για περίπου 7,5 χρόνια.

🔴 Διαπίστωσαν ότι:

• η υψηλή κατανάλωση συγκεκριμένων συντηρητικών συνδέεται με αυξημένο συνολικό κίνδυνο καρκίνου

• ορισμένα συντηρητικά σχετίστηκαν ειδικά με καρκίνο του μαστού

• τα νιτρικά άλατα σχετίστηκαν με αυξημένο κίνδυνο καρκίνου του προστάτη

📌 Σημαντικό: δεν ήταν όλα τα συντηρητικά επικίνδυνα — περίπου τα 2/3 δεν έδειξαν καμία συσχέτιση με καρκίνο.

⚠️ Ποια συντηρητικά συσχετίστηκαν με αυξημένο κίνδυνο;

Μεταξύ αυτών:

• νιτρικά & νιτρώδη άλατα (κυρίως σε αλλαντικά)

• θειώδη (κρασί, έτοιμες σάλτσες)

• σορβικά άλατα

• οξικά άλατα

• ερυθρορβικό νάτριο

Οι ουσίες αυτές έχουν συσχετιστεί με:

• φλεγμονή

• οξειδωτικό στρες

• διαταραχές του μεταβολισμού
  μηχανισμούς που εμπλέκονται στην καρκινογένεση.

🥗 Τι μπορούμε να κάνουμε στην πράξη;

Δεν χρειάζεται πανικός — αλλά πιο συνειδητές επιλογές:

✔ περιορίζουμε τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα
✔ διαβάζουμε τις ετικέτες
✔ προτιμούμε φρέσκα τρόφιμα
✔ μειώνουμε αλλαντικά & έτοιμα γεύματα
✔ μαγειρεύουμε πιο συχνά στο σπίτι

👉 Τονίζω:
«Ο στόχος δεν είναι η απόλυτη αποφυγή, αλλά η μείωση της έκθεσης».

❓ FAQ – Συχνές Ερωτήσεις

Τα συντηρητικά προκαλούν καρκίνο;
👉 Η μελέτη δείχνει συσχέτιση, όχι άμεση αιτία.

Όλα τα συντηρητικά είναι επικίνδυνα;
👉 Όχι. Πολλά δεν έδειξαν καμία αρνητική συσχέτιση.

Να αποφεύγω όλα τα συσκευασμένα τρόφιμα;
👉 Όχι, αλλά καλό είναι να περιορίζονται τα πολύ επεξεργασμένα.

Τα “βιολογικά” έχουν συντηρητικά;
👉 Συνήθως λιγότερα, αλλά χρειάζεται έλεγχος της ετικέτας.

Το άθρο επιμελήθηκε ο Παθολόγος Ηρακλής Αβραμόπουλος
Διευθυντής Παθολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Υγεία
Ιατρείο: Νεαπόλεως 9 Μαρούσι 15123
Τηλ: 6944881577, 210 6867060

📚 Βιβλιογραφία

1. Hasenböhler A, et al. Preservative food additives and cancer risk. BMJ. 2026; doi:10.1136/bmj-2025-084917

2. Touvier M, et al. Ultra-processed foods and cancer risk. BMJ. 2018

3. Monteiro CA, et al. Ultra-processed foods: definition and health impact. Public Health Nutr.

4. WHO. Diet, nutrition and cancer prevention

5. IARC. Processed meat and cancer risk