Το “τοπίο” των πνευμονιοκοκκικών εμβολίων στους ενήλικες έχει γίνει ιδιαίτερα σύνθετο τα τελευταία χρόνια, με περισσότερες επιλογές και διαφορετικά σχήματα ανά ηλικία και παράγοντες κινδύνου. Μια νέα μελέτη φάσης 3 προσθέτει θετικά δεδομένα για το 21-δύναμο πνευμονιοκοκκικό συζευγμένο εμβόλιο V116 (Capvaxive, Merck), το οποίο έχει σχεδιαστεί ειδικά για ενήλικες.
Τι είναι το V116 και γιατί ξεχωρίζει
Το V116 είναι 21-δύναμο συζευγμένο εμβόλιο και περιλαμβάνει 8 οροτύπους που δεν περιέχονται σε άλλα διαθέσιμα πνευμονιοκοκκικά εμβόλια, με στόχο να καλύπτει οροτύπους που ευθύνονται για σημαντικό ποσοστό νόσου σε μεγαλύτερες ηλικίες.
Τι έδειξε η μελέτη STRIDE-8 (φάση 3)
Στη διεθνή, τυχαιοποιημένη, διπλά-τυφλή μελέτη STRIDE-8, συμμετείχαν εμβολιαστικά “naive” ενήλικες 18–64 ετών με υποκείμενες καταστάσεις που αυξάνουν τον κίνδυνο πνευμονιοκοκκικής νόσου (π.χ. διαβήτης, καρδιακή/νεφρική/ηπατική/πνευμονική νόσος).
Οι συμμετέχοντες έλαβαν είτε:
-
V116 και στη συνέχεια placebo, ή
-
PCV15 (Vaxneuvance) και PPSV23 (Pneumovax 23) 8 εβδομάδες αργότερα.
Ανοσογονικότητα:
-
Για τους 13 κοινούς οροτύπους μεταξύ των ομάδων, οι δείκτες ανοσοαπόκρισης (OPA GMTs και IgG GMCs) μετά το V116 ήταν συγκρίσιμοι με το σχήμα PCV15+PPSV23.
-
Για τους 8 “μοναδικούς” οροτύπους του V116, οι ανοσολογικές αποκρίσεις ήταν υψηλότερες μετά από V116 σε σύγκριση με το PCV15+PPSV23.
Ασφάλεια/ανεπιθύμητες ενέργειες:
Το V116 ήταν καλά ανεκτό, χωρίς αναφορά εμβολιο-σχετιζόμενων σοβαρών ανεπιθύμητων ή θανάτων στη μελέτη, ενώ καταγράφηκαν λιγότερες ανεπιθύμητες ενέργειες (τοπικές και συστηματικές) σε σχέση με το PCV15+PPSV23:
-
68,7% vs 90,8% (συνολικά AEs)
-
62,4% vs 86,2% (εμβόλιο-σχετιζόμενα AEs)
Τι σημαίνουν αυτά πρακτικά
Τα αποτελέσματα υποστηρίζουν ότι ένα μονο-εμβολιαστικό σχήμα με V116 μπορεί να προσφέρει:
-
αντίστοιχη ανοσολογική κάλυψη στους οροτύπους που “μοιράζεται” με τα άλλα σχήματα,
-
πρόσθετη κάλυψη μέσω 8 επιπλέον οροτύπων,
-
και δυνητικά καλύτερη ανεκτικότητα (λιγότερα αναφερόμενα ανεπιθύμητα).
Για τον κλινικό, αυτό μπορεί να μεταφράζεται σε απλούστευση επιλογών/σχημάτων σε συγκεκριμένες ομάδες ενηλίκων υψηλού κινδύνου — πάντα σύμφωνα με τις εκάστοτε εθνικές οδηγίες.
Σημείωση για τις συστάσεις
Οι πληροφορίες του άρθρου αφορούν FDA/CDC και το πλαίσιο των ΗΠΑ. Στην Ελλάδα/Ευρώπη, η διαθεσιμότητα και οι ενδείξεις καθορίζονται από EMA και τις εθνικές οδηγίες εμβολιασμού. Για εξατομικευμένη σύσταση, απαιτείται συζήτηση με τον θεράποντα ιατρό.
Το άρθρο επιμελήθηκε ο Παθολόγος Ηρακλής Αβραμόπουλος
Διευθυντής Παθολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Υγεία
Ιατρείο: Νεαπόλεως 9 Μαρούσι 15123
Τηλ: 6944881577, 210 6867060
Βιβλιογραφία
-
Scott, P. T., et al. (2025). [STRIDE-8 phase 3 study of V116 in adults at increased risk for pneumococcal disease]. Clinical Infectious Diseases. https://doi.org/10.1093/cid/ciaf604
-
Centers for Disease Control and Prevention (CDC). (2024, October 26). Pneumococcal vaccine recommendations.
