Παρακεταμόλη στην κύηση: Είναι τελικά ασφαλής;

Η χρήση ακεταμινοφαίνης (παρακεταμόλης) κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης δεν φαίνεται να σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο νευροαναπτυξιακών διαταραχών, σύμφωνα με νέα συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση που δημοσιεύθηκε στο Lancet Obstetrics, Gynaecology, and Women’s Health.

Τα ευρήματα έρχονται να δώσουν περαιτέρω διαβεβαίωση σε κλινικούς ιατρούς και εγκύους, μετά από χρόνια αντικρουόμενων δεδομένων.

Το επιστημονικό υπόβαθρο

Τα τελευταία χρόνια, αρκετές παρατηρητικές μελέτες είχαν εγείρει ανησυχίες σχετικά με πιθανή συσχέτιση μεταξύ:

• Προγεννητικής έκθεσης σε ακεταμινοφαίνη
  και

• Αυτισμού

• Διαταραχής Ελλειμματικής Προσοχής/Υπερκινητικότητας (ADHD)

• Νοητικής υστέρησης

Ορισμένες προηγούμενες συστηματικές ανασκοπήσεις είχαν καταγράψει μικρή αύξηση κινδύνου, στοιχείο που οδήγησε ακόμη και σε επικαιροποίηση της επισήμανσης από τον FDA.

Ωστόσο, μελέτες σύγκρισης αδελφών (sibling-comparison studies), που ελέγχουν γενετικούς και οικογενειακούς παράγοντες, δεν επιβεβαίωσαν τη συσχέτιση, δημιουργώντας επιστημονική αβεβαιότητα.

Η νέα μετα-ανάλυση

Οι ερευνητές πραγματοποίησαν συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση μελετών κοόρτης που εξέτασαν:

• Προγεννητική έκθεση σε ακεταμινοφαίνη

• Επικυρωμένες νευροαναπτυξιακές εκβάσεις στα παιδιά

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε σε:

• Μελέτες χαμηλού κινδύνου μεροληψίας

• Μελέτες σύγκρισης αδελφών

• Μακροχρόνια παρακολούθηση

Κύρια ευρήματα

Στις αναλύσεις υψηλής ποιότητας:

• ❌ Δεν διαπιστώθηκε αυξημένος κίνδυνος αυτισμού

• ❌ Δεν διαπιστώθηκε αυξημένος κίνδυνος ADHD

• ❌ Δεν διαπιστώθηκε αυξημένος κίνδυνος νοητικής υστέρησης

Οι συγγραφείς επισημαίνουν ότι οι προηγούμενες θετικές συσχετίσεις πιθανώς οφείλονταν σε συγχυτικούς παράγοντες (confounding) και όχι σε αιτιολογική σχέση.

Κλινική σημασία

Η Marie Claire O’Dwyer, M.B. B.Ch. B.A.O., M.P.H., σχολιάζει ότι, παρά τη δημόσια συζήτηση, δεν έχει παρατηρηθεί «διστακτικότητα τύπου εμβολίων» όσον αφορά τη χρήση παρακεταμόλης στην κύηση.

Τα νέα δεδομένα:

• Ευθυγραμμίζονται με πρόσφατες συστηματικές ανασκοπήσεις

• Παρέχουν καθησυχασμό σε ιατρούς και εγκύους

• Υποστηρίζουν τη συνέχιση της τρέχουσας κλινικής πρακτικής

Σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες του American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG), η ακεταμινοφαίνη παραμένει:

Θεραπεία πρώτης γραμμής για πόνο και πυρετό κατά την εγκυμοσύνη.

Τι πρέπει να γνωρίζουν οι κλινικοί ιατροί

• Η παρακεταμόλη εξακολουθεί να θεωρείται ασφαλής όταν χρησιμοποιείται σωστά.

• Η αποφυγή πυρετού στην κύηση είναι σημαντική για τη μητέρα και το έμβρυο.

• Η χρήση πρέπει να γίνεται στη χαμηλότερη αποτελεσματική δόση και για το μικρότερο δυνατό διάστημα, σύμφωνα με τις γενικές αρχές φαρμακοθεραπείας στην κύηση.

Παράλληλα, οι ερευνητές τονίζουν ότι απαιτείται συνεχής επιστημονική διερεύνηση, καθώς η βιβλιογραφία εξελίσσεται.

Παραπομπή

D’Antonio F, et al. Prenatal paracetamol exposure and child neurodevelopment: A systematic review and meta-analysis. Lancet Obstet Gynaecol Womens Health. 2026 Jan 16; [e-pub] doi:10.1016/S3050-5038(25)00211-0.