Τα Risk Scores Συχνά Αποτυγχάνουν να Προβλέψουν το Πρώτο Έμφραγμα

❤️ Όταν το «Χαμηλού Κινδύνου» Δεν Είναι Αρκετό

Τα risk scores καρδιάς χρησιμοποιούνται ευρέως για να υπολογιστεί ο 10ετής κίνδυνος εμφάνισης καρδιαγγειακής νόσου. Όμως, νέα δεδομένα που δημοσιεύθηκαν στο JACC: Advances δείχνουν ότι πολλοί ασθενείς που ταξινομούνται ως «χαμηλού κινδύνου» τελικά παθαίνουν πρώτο έμφραγμα.

Το βασικό μήνυμα:
Η στατιστική πρόβλεψη δεν είναι πάντα αρκετή σε ατομικό επίπεδο.

📊 Τι Έδειξε η Μελέτη

Οι ερευνητές ανέλυσαν 465 ασθενείς ηλικίας ≤65 ετών που υπέστησαν πρώτο έμφραγμα, χωρίς προηγούμενη γνωστή στεφανιαία νόσο.

Ο καρδιαγγειακός κίνδυνος είχε υπολογιστεί με δύο εργαλεία:

• Το ASCVD Risk Estimator Plus

• Το PREVENT calculator της American Heart Association

Τα ευρήματα ήταν εντυπωσιακά:

🔹 Με βάση το ASCVD:

• 33% θεωρούνταν χαμηλού κινδύνου

• 12% οριακού κινδύνου

🔹 Με βάση το PREVENT:

• 45% θεωρούνταν χαμηλού κινδύνου

Δηλαδή, σχεδόν οι μισοί ασθενείς που έπαθαν έμφραγμα είχαν χαρακτηριστεί ως χαμηλού κινδύνου.

🧠 Γιατί Συμβαίνει Αυτό;

Τα risk scores βασίζονται σε πληθυσμιακά δεδομένα:

• Ηλικία

• Φύλο

• Πίεση

• Χοληστερόλη

• Κάπνισμα

• Διαβήτη

Όμως δεν ανιχνεύουν άμεσα αν υπάρχει ήδη αθηροσκλήρωση.

Πρέπει να μετακινηθούμε από τη λογική:

«Αυτός ο άνθρωπος φαίνεται να έχει κίνδυνο»

στη λογική:

«Αυτός ο άνθρωπος έχει ή δεν έχει αθηροσκλήρωση.»

🫀 Η Σημασία της Υποκλινικής Αθηροσκλήρωσης

Η αθηροσκλήρωση μπορεί να υπάρχει για χρόνια χωρίς συμπτώματα.

Σύγχρονα εργαλεία που βοηθούν:

✔ Σκορ ασβεστίου στεφανιαίων (Coronary Calcium Score)
✔ Μέτρηση πάχους καρωτίδων
✔ Στεφανιογραφία με αξονική τομογραφία (CT angiography)

Αν υπάρχει πλάκα στις αρτηρίες, ο κίνδυνος αυξάνεται σημαντικά — ανεξάρτητα από το επίπεδο της χοληστερόλης.

⏱ Τα Συμπτώματα Συχνά Εμφανίζονται Αργά

Στη μελέτη:

• 53% εμφάνισαν συμπτώματα την ίδια ημέρα του εμφράγματος

• 23% μέσα σε μία εβδομάδα

Δηλαδή, σε πολλούς ασθενείς δεν υπήρχε μεγάλο «παράθυρο προειδοποίησης».

🔄 Χρειαζόμαστε Εξατομίκευση

Οι ειδικοί τονίζουν ότι τα risk scores είναι χρήσιμα, αλλά όχι τέλεια.

Το μέλλον φαίνεται να είναι:

• Περισσότερη απεικονιστική διερεύνηση

• Χρήση βιοδεικτών

• Εξατομικευμένη προσέγγιση

• Στοχευμένη φαρμακευτική παρέμβαση

Η πρόληψη του πρώτου εμφράγματος μπορεί να εξαρτάται από το αν θα εντοπίσουμε την αθηροσκλήρωση πριν δώσει συμπτώματα.

🩺 Τι Σημαίνει Αυτό για το Κοινό;

Αν κάποιος έχει:

• Οικογενειακό ιστορικό

• Αυξημένη LDL

• Κάπνισμα

• Μεταβολικό σύνδρομο

ίσως αξίζει συζήτηση με τον γιατρό για πιο εξειδικευμένο έλεγχο.

Το «χαμηλού κινδύνου» δεν σημαίνει «μηδενικού κινδύνου».

🔎 Συμπέρασμα

Τα risk scores καρδιάς είναι πολύτιμα εργαλεία, αλλά δεν εντοπίζουν πάντα ποιος θα πάθει το πρώτο έμφραγμα.

Η πρόληψη ίσως πρέπει να μετακινηθεί από τη στατιστική πρόβλεψη στην ανίχνευση της πραγματικής νόσου.

Το άθρο επιμελήθηκε ο Παθολόγος Ηρακλής Αβραμόπουλος
Διευθυντής Παθολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Υγεία
Ιατρείο: Νεαπόλεως 9 Μαρούσι 15123
Τηλ: 6944881577, 210 6867060

📚 Βιβλιογραφία

Mueller AS, et al. Risk classification in patients with first myocardial infarction. JACC: Advances. 2025.

🔹 ASCVD Risk Estimator Plus (ACC/AHA)
https://tools.acc.org/ascvd-risk-estimator-plus/

🔹 AHA PREVENT™ Risk Calculator
https://professional.heart.org/en/guidelines-and-statements/prevent-calculator

🔹 HEART Score Calculator (MDCalc)
https://www.mdcalc.com/calc/397/heart-score-major-cardiac-events