Σε ασθενείς με λιπώδη νόσο του ήπατος, αυτή η εξέταση αίματος υποδηλώνει ότι η μη αναφορά της χρήσης αλκοόλ από τπους ασθενείς είναι συχνή, με επιπτώσεις στη διάγνωση και τη θεραπεία.
Σε ασθενείς με λιπώδη νόσο του ήπατος, η διάκριση μεταξύ της μεταβολικά σχετιζόμενης στεατωτικής ηπατικής νόσου (MASLD) και της ηπατικής νόσου που σχετίζεται με το αλκοόλ (ALD) εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την ακρίβεια της αυτοαναφερόμενης χρήσης αλκοόλ. Η φωσφατιδυλοαιθανόλη – ένας βιοδείκτης αίματος για την πρόσφατη χρήση αλκοόλ (εντός ≈1-4 εβδομάδων) – μπορεί να μας βοηθήσει να κάνουμε αυτή τη διάκριση.
Σε δύο μελέτες, οι ερευνητές εξέτασαν πρώτα την αντιστοιχία μεταξύ των επιπέδων φωσφατιδυλοαιθανόλης και της αυτοαναφερόμενης πρόσληψης αλκοόλ και στη συνέχεια αξιολόγησαν εάν η μέτρηση της φωσφατιδυλοαιθανόλης άλλαξε τις διαγνώσεις. Και στις δύο μελέτες, οι ασθενείς με στεατωτική ηπατική νόσο κατηγοριοποιήθηκαν ως έχοντες MASLD, ALD ή μεταβολική και σχετιζόμενη με το αλκοόλ ηπατική νόσο (MetALD, μια ενδιάμεση κατηγορία που καθοδηγείται από έναν συνδυασμό μεταβολικής δυσλειτουργίας και χρήσης αλκοόλ), χρησιμοποιώντας τυπικούς ορισμούς. Στη συνέχεια, οι ερευνητές όρισαν τα όρια φωσφατιδυλαιθανόλης για ελαφριά (<25 ng/mL), μέτρια (25–200 ng/mL) και βαριά κατανάλωση αλκοόλ (>200 ng/mL) και αναταξινόμησαν τους ασθενείς σε διαγνωστικές ομάδες.
Σε μια αμερικανική μελέτη ≈400 ασθενών με παχυσαρκία (95% με MASLD), το 16% των ασθενών με MASLD μπορούσαν να αναταξινομηθούν ως έχοντες MetALD (13%) ή ALD (3%) με βάση τα επίπεδα φωσφατιδυλαιθανόλης.
Σε μια δανική μελέτη ≈2000 ασθενών (70% με MASLD), το 39% των ασθενών με MASLD μπορούσαν να αναταξινομηθούν ως έχοντες MetALD (31%) ή ALD (8%). Η αναταξινόμηση ασθενών με ALD ή MetALD (δηλαδή, η αυξημένη αναφορά κατανάλωσης αλκοόλ από τους ασθενείς) ήταν σπάνια (<1%).
Η φωσφατιδυλοαιθανόλη φαίνεται να είναι χρήσιμη στην ταξινόμηση ασθενών με στεατωτική ηπατική νόσο: Ο εντοπισμός της προηγουμένως υποτιμημένης κατανάλωσης αλκοόλ μας επιτρέπει να αντιμετωπίσουμε και να αντιμετωπίσουμε άμεσα αυτό το πρόβλημα, εκτός από τη διαχείριση των μεταβολικών παραγόντων που συμβάλλουν στη στεάτωση. Όπως συμβαίνει με κάθε εξέταση, υπάρχει περιθώριο σφάλματος και, στην περίπτωση της φωσφατιδυλοαιθανόλης, αξίζει να έχουμε κατά νου το χρονικό διάστημα 1 έως 4 εβδομάδων χρήσης αλκοόλ. Τα επίπεδα φωσφατιδυλοαιθανόλης δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται μεμονωμένα, αλλά μάλλον να συνδυάζονται με άλλους παράγοντες, συμπεριλαμβανομένου ενός προσεκτικού ιστορικού.
Βιβλιογραφία
Tavaglione F et al. Clinical utility of phosphatidylethanol to detect underreported alcohol use and enhance steatotic liver disease subclassification. J Hepatol 2025 Jun 13.
Torp N et al. Phosphatidylethanol and self-reported alcohol intake to subclassify in individuals at risk of steatotic liver disease: An analysis of data from a prospective cohort study. Lancet Gastroenterol Hepatol 2025 Sep 10.