GLP-1 αγωνιστές και γαστρεντερικά συμπτώματα: Dulaglutide, Semaglutide, Tirzepatide έχουν παρόμοιο προφίλ ασφαλείας (Ann Intern Med 2025)

Τι έδειξε η νέα μελέτη (Ann Intern Med, 2025)

Μελέτη πραγματικού κόσμου από την αμερικανική βάση Optum Clinformatics συνέκρινε άμεσα τις γαστρεντερικές (ΓΕΣ) ανεπιθύμητες ενέργειες σε ενήλικες με T2D που ξεκίνησαν dulaglutide, semaglutide ή tirzepatide (2019–2024). Συμπέρασμα: παρόμοιο προφίλ ΓΕΣ ασφάλειας μεταξύ των τριών φαρμάκων στην καθημερινή πρακτική.

Παράλληλα, σε ευαίσθητες αναλύσεις έναντι SGLT-2 αναστολέων, οι GLP-1 (ως κλάση) συσχετίστηκαν με υψηλότερο κίνδυνο σοβαρών ΓΕΣ συμβαμάτων, ιδίως διαταραχών κινητικότητας (γαστροπάρεση, σοβαρή δυσκοιλιότητα).

Σχεδιασμός & πληθυσμός

• Πηγή: Optum Clinformatics (ΗΠΑ), ενηλίκοι με T2D.

• Νέοι χρήστες: semaglutide vs dulaglutide (65.238 ζευγάρια), tirzepatide vs semaglutide (46.620), tirzepatide vs dulaglutide (20.893).

• Πρωτεύον σύνθετο ΓΕΣ τελικό σημείο: απόφραξη εντέρου, γαστροπάρεση, οξεία παγκρεατίτιδα, παθήσεις χοληφόρων, σοβαρή δυσκοιλιότητα.

Κύρια ευρήματα (head-to-head & vs SGLT-2)

• Head-to-head GLP-1:

  • Tirzepatide vs Dulaglutide: HR 0,96 (95% CI 0,77–1,20)

  • Semaglutide vs Dulaglutide: HR 0,96 (0,87–1,06)

  • Tirzepatide vs Semaglutide: HR 1,07 (0,90–1,26)
    → Καμία ουσιαστική διαφορά μεταξύ τους.

• Σε σύγκριση με SGLT-2 (ευαισθησία):

  • Tirzepatide: HR 1,53 (1,21–1,93)

  • s.c. Semaglutide: HR 1,22 (1,09–1,37)

  • Dulaglutide: HR 1,36 (1,21–1,53)
    → Υψηλότερος σχετικός κίνδυνος ΓΕΣ συμβαμάτων vs SGLT-2.

Τα ευρήματα ήταν συνεπή σε υπο-ομάδες και ευαίσθητες αναλύσεις.

📊 Πίνακας — Συγκεντρωτικά HRs για σοβαρά ΓΕΣ συμβάματα

Πηγή: Ann Intern Med 2025 + συνοδευτικά ρεπορτάζ.

Γιατί οι GLP-1 δίνουν περισσότερα ΓΕΣ συμπτώματα; (Μηχανισμός)

Οι GLP-1 αγωνιστές επιβραδύνουν την κένωση του στομάχου και μειώνουν την κινητικότητα του λεπτού εντέρου — δράσεις που βοηθούν στον μεταγευματικό γλυκαιμικό έλεγχο και την απώλεια βάρους, αλλά αυξάνουν τον κίνδυνο ναυτίας, εμέτων, διάτασης/δυσκοιλιότητας και γαστροπάρεσης σε ευαίσθητους ασθενείς.

Τι σημαίνει για την κλινική πράξη

• Μεταξύ dulaglutide, semaglutide, tirzepatide: διαλέγουμε κυρίως με βάση αποτελεσματικότητα στη γλυκόζη/βάρος, προτιμήσεις ασθενούς, συχνότητα χορήγησης, διαθεσιμότητα/κόστος — όχι με βάση υποτιθέμενες μεγάλες διαφορές ΓΕΣ ασφάλειας.

• Σε ασθενείς με ιστορικό σοβαρών ΓΕΣ διαταραχών κινητικότητας, σκεφτόμαστε SGLT-2 ως εναλλακτική/συνδυασμό.

• Τιτλοποίηση αργά, μικρά/συχνά γεύματα, αποφυγή λιπαρών/αλκοόλ τις πρώτες εβδομάδες, ενυδάτωση, και προσωρινή παύση κλιμάκωσης αν εμφανιστούν συμπτώματα.

Πότε να προτιμήσω SGLT-2 (αντί ή επιπλέον GLP-1)

• Ιστορικό γαστροπάρεσης ή βαριάς δυσκοιλιότητας

• Προεξάρχουσα Καρδιακή Ανεπάρκεια ή ΧΝΝ (νεφροκαρδιακό όφελος)

• Ανάγκη για μη ΓΕΣ-επιβαρυντικό φάρμακο γλυκόζης/βάρους
  (Με προσοχή σε ουρογεννητικές λοιμώξεις — ενημέρωση ασθενούς).

❓ FAQ — 8 σύντομες κλινικές ερωτήσεις

1) Έχουν ουσιαστικές διαφορές ΓΕΣ κινδύνου μεταξύ τους;
Όχι — παρόμοια ασφάλεια για dulaglutide, semaglutide, tirzepatide.

2) Είναι «χειρότεροι» από SGLT-2 για το ΓΕΣ;
Ως κλάση, ναι: υψηλότερος σχετικός κίνδυνος κινητικότητας/σοβαρών ΓΕΣ συμβαμάτων vs SGLT-2.

3) Ποιος έχει το μικρότερο ρίσκο ναυτίας;
Δεν τεκμηριώνεται σημαντική διαφορά μεταξύ τους — η τιτλοποίηση είναι το κλειδί.

4) Τι κάνω αν υποψιάζομαι γαστροπάρεση;
Διακόπτω/αναστέλλω, διερευνώ, σκέφτομαι εναλλακτική (π.χ. SGLT-2).

5) Υπάρχει ρίσκο παγκρεατίτιδας;
Σπάνια — περιλαμβάνεται στο σύνθετο outcome, χωρίς διαφορές μεταξύ των τριών.

6) Επηρεάζει η δόση;
Συνήθως περισσότερα συμπτώματα σε υψηλότερες δόσεις/ταχεία κλιμάκωση· αργή τιτλοποίηση μειώνει τα ΓΕΣ. (μηχανιστικά/κλινικά δεδομένα)

7) Να αλλάξω σε άλλο GLP-1 αν δεν αντέχεται;
Μπορεί να βοηθήσει — αλλά δεν υπάρχουν σαφείς υπεροχές ΓΕΣ ασφάλειας μεταξύ των τριών.

8) Τι να πω στον ασθενή;
Ότι τα περισσότερα ΓΕΣ είναι ήπια/παροδικά, με πρακτικές συμβουλές να μειώνονται, και ότι το συνολικό όφελος (γλυκαιμικό, βάρος, καρδιονεφρικό) είναι σημαντικό.

🧾 Συμπέρασμα

Η νέα ανάλυση στο Annals of Internal Medicine επιβεβαιώνει ότι οι dulaglutide, semaglutide και tirzepatide έχουν παρόμοιο γαστρεντερικό προφίλ ασφάλειας σε πραγματικές συνθήκες. Όταν επιλέγουμε μεταξύ τους, δίνουμε βάρος σε αποτελεσματικότητα, βάρος, προτιμήσεις και προσβασιμότητα. Για ασθενείς με ιστορικό σοβαρών διαταραχών κινητικότητας ΓΕΣ, οι SGLT-2 αποτελούν λογική εναλλακτική/συμπληρωματική επιλογή.

Το άρθρο επιμελήθηκε ο Παθολόγος Ηρακλής Αβραμόπουλος
Διευθυντής Παθολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Υγεία
Ιατρείο: Νεαπόλεως 9 Μαρούσι 15123
Τηλ: 6944881577, 210 6867060

📚 Βιβλιογραφία

• Crisafulli S, et al. Comparative Gastrointestinal Safety of Dulaglutide, Semaglutide, and Tirzepatide in Adults With Type 2 Diabetes. Ann Intern Med. 2025; doi: 10.7326/ANNALS-25-01724. PubMed+1

• PatientCare Online: GLP-1 Receptor Agonist GI Safety Comparable Within the Class, But Exceeds SGLT-2 Inhibitor Risk (ρεπορτάζ & ανάλυση). patientcareonline.com

• Jalleh RJ, et al. Clinical Consequences of Delayed Gastric Emptying With GLP-1 RAs. J Clin Endocrinol Metab. 2025. (μηχανισμός/κινητικότητα) OUP Academic

• Shankar A, et al. GLP-1 RAs and delayed gastric emptying: review. PMC 2024. PMC