Ο συνδυασμός των δυο φαρμάκων μείωσε την λευκωματινουρία στον διαβήτη περισσότερο από ό,τι οποιοδήποτε φάρμακο μόνο του.
Για την καθυστέρηση της εξέλιξης της διαβητικής νεφρικής νόσου, οι οδηγίες συνιστούν 3 κατηγορίες φαρμάκων σε επιλεγμένους ασθενείς:
- αναστολείς του συστήματος ρενίνης-αγγειοτασίνης,
- αναστολείς του συμμεταφορέα νατρίου-γλυκόζης-2 (SGLT-2)
- τον μη στεροειδή ανταγωνιστή των υποδοχέων αλατοκορτικοειδών, τη φινερενόνη.
Ωστόσο, τα δεδομένα σχετικά με την ταυτόχρονη χρήση και των 3 φαρμάκων είναι περιορισμένα.
Για να εξετάσουν τις βραχυπρόθεσμες επιδράσεις αυτών των φαρμάκων σε συνδυασμό, οι ερευνητές διεξήγαγαν μια ελεγχόμενη με εικονικό φάρμακο, τυχαιοποιημένη μελέτη, η οποία χρηματοδοτήθηκε από τον κατασκευαστή της φινερενόνης.
Η μελέτη περιελάμβανε 800 ασθενείς με διαβήτη τύπου 2, που λάμβαναν ήδη θεραπεία με αναστολείς του συστήματος ρενίνης-αγγειοτασίνης, εκτιμώμενο ρυθμό σπειραματικής διήθησης μεταξύ 30 και 90 mL/λεπτό/1,73 m2 (μέσος όρος 54 mL/λεπτό) και λευκωματινουρία (διάμεσος λόγος λευκωματίνης προς κρεατινίνη 579). Ενώ συνέχιζαν τη θεραπεία με αναστολείς του συστήματος ρενίνης-αγγειοτασίνης, οι ασθενείς έλαβαν εμπαγλιφλοζίνη, φινερενόνη ή και τα δύο φάρμακα. Τα αποτελέσματα ήταν τα εξής:
Στους 6 μήνες, η μέση μεταβολή στην αναλογία λευκωματίνης προς κρεατινίνη – το κύριο αποτέλεσμα – ήταν σημαντικά μεγαλύτερη με τη θεραπεία συνδυασμού (μείωση περίπου 50% με τη συνδυασμένη θεραπεία έναντι 30% με οποιοδήποτε φάρμακο μόνο του).
Η υπερκαλιαιμία εμφανίστηκε ελαφρώς συχνότερα με οποιοδήποτε από τα σχήματα που περιείχαν φινερενόνη από ό,τι με την εμπαγλιφλοζίνη μόνη της.
Η μέση συστολική αρτηριακή πίεση (ΑΠ) μειώθηκε κατά 7 mm Hg με τη συνδυασμένη θεραπεία και κατά ≈2 mm Hg με οποιαδήποτε από τις δύο μονοθεραπείες. Συμπτωματική υπόταση αναφέρθηκε μόνο σε 3 ασθενείς που έλαβαν συνδυασμένη θεραπεία.
Αυτά τα αποτελέσματα ενισχύουν την υπόθεση για ταυτόχρονη θεραπεία με έναν αναστολέα SGLT-2 και φινερενόνη σε ασθενείς με διαβήτη και λευκωματουρία. Οι συγγραφείς προβλέπουν ότι η πρόσθετη μείωση της λευκωματουρίας τελικά θα μεταφραστεί σε βελτιωμένα κλινικά αποτελέσματα, αλλά αυτή η υπόθεση θα πρέπει να επιβεβαιωθεί σε μελέτες μεγαλύτερης διάρκειας. Σε αυτήν τη μελέτη, η μέση συστολική αρτηριακή πίεση (ΑΠ) ήταν 135 mm Hg κατά την έναρξη. Μεταξύ των ασθενών των οποίων η αρτηριακή πίεση κατά την έναρξη είναι σημαντικά χαμηλότερη, υπάρχει το ερωτηματικό αν συμπτωματική υπόταση θα εμφανίζεται συχνότερα με αυτό το σχήμα.
Βιβλιογραφία
Agarwal R et al. Finerenone with empagliflozin in chronic kidney disease and type 2 diabetes. N Engl J Med 2025 Jun 5
Executive summary of the KDIGO 2024 Clinical Practice Guideline for the Evaluation and Management of Chronic Kidney Disease: known knowns and known unknowns. Levin, Adeera et al. Kidney International, Volume 105, Issue 4, 684 – 701
